Công Nghệ Trình Chiếu Kể Chuyện Khoa Học Tại Bảo Tàng Vũ Trụ Việt Nam

Tháng 12 8, 2025

Bảo tàng Vũ trụ Việt Nam – điểm đến công nghệ cao đang thu hút hàng nghìn lượt khách

Chỉ trong hai tháng chạy thử, Bảo tàng Vũ trụ Việt Nam đã thu hút hơn 10.000 lượt khách, vượt xa dự tính của Trung tâm Vũ trụ Việt Nam (VNSC). Điều này cho thấy sức hút mạnh mẽ của mô hình bảo tàng ứng dụng công nghệ trình chiếu, mô phỏng và tương tác hiện đại.

Theo ông Lê Xuân Huy, Phó Tổng Giám đốc VNSC, mục tiêu cốt lõi của dự án là đưa khoa học vũ trụ đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ. Công nghệ trình chiếu đóng vai trò then chốt trong việc biến những khái niệm phức tạp như quỹ đạo, thiên hà hay Big Bang trở nên sinh động, trực quan và dễ tiếp cận.

Nhà chiếu mái vòm tại Bảo tàng vũ trụ Việt Nam. Ảnh: Giang Huy

Nhà chiếu mái vòm – trung tâm của trải nghiệm kể chuyện khoa học

Một trong những điểm nhấn công nghệ ấn tượng nhất là nhà chiếu mái vòm với hệ thống năm máy chiếu laser độ phân giải cao. Hình ảnh được phủ toàn bề mặt vòm cong, tạo ra không gian mô phỏng như đang “trôi” giữa các tinh vân hay du hành qua dải Ngân Hà.

Theo ông Lê Huy Thanh Hoàng, Trưởng đại diện giải pháp hiển thị hình ảnh chuyên dụng của Panasonic Việt Nam, hệ thống chiếu vòm tại bảo tàng đòi hỏi độ chính xác cao để đảm bảo:

  • Hình ảnh liền mạch trên bề mặt cong,

  • Chiều sâu và nhịp điệu phù hợp cho việc kể chuyện khoa học,

  • Chất lượng sắc nét và độ tán âm tối ưu.

Nhờ công nghệ này, hầu hết các suất chiếu trong thời gian thử nghiệm đều được lấp kín chỗ.

Hệ thống mô phỏng dữ liệu thời gian thực – cập nhật trực tiếp từ NOAA

Không chỉ có công nghệ chiếu vòm, các khu vực trưng bày còn sử dụng nguồn dữ liệu thời gian thực từ Cơ quan Khí quyển và Đại dương Mỹ (NOAA).

Điển hình là mô hình quả cầu Trái Đất đặt trung tâm bảo tàng. Dù giải pháp gốc của NOAA chỉ hỗ trợ quả cầu 1,8 m chiếu từ bên trong, VNSC yêu cầu tăng kích thước lên 3 m để hiển thị được:

  • Hình ảnh bão,

  • Dòng chảy đại dương,

  • Biến đổi khí tượng theo thời gian thực.

Các kỹ sư mất gần nửa năm để tùy chỉnh hệ thống, từ đó giúp du khách có thể theo dõi trực quan từng cơn bão ngay trên quả cầu mô phỏng.

Trải nghiệm đa lớp: hình ảnh – âm thanh – tương tác

Công nghệ trình chiếu giúp bảo tàng vượt ra khỏi giới hạn của mô hình tĩnh truyền thống. Tại đây, hình ảnh động, âm thanh, dữ liệu thật và các hệ thống tương tác được kết hợp để tạo ra trải nghiệm đa giác quan.

Du khách có thể:

  • Xem mô phỏng 3D vệ tinh, tên lửa, hành tinh,

  • Trải nghiệm thí nghiệm chân không,

  • “Chạm tay vào khoa học” qua các mô hình tương tác.

Mô hình các hành tinh trong hệ mặt trời, trưng bày tại Bảo tàng vũ trụ Việt Nam. Ảnh: Giang Huy

Ông Lê Xuân Huy nhận định: “Công nghệ cho phép chúng tôi kể câu chuyện khoa học theo cách dễ hiểu và hấp dẫn hơn đối với mọi lứa tuổi.”

Ứng dụng công nghệ trình chiếu – xu hướng nổi bật tại Việt Nam

Trước Bảo tàng Vũ trụ Việt Nam, Panasonic và CMYK từng triển khai nhiều dự án ứng dụng công nghệ trình chiếu tại:

  • Cung Quy hoạch Kiến trúc Quảng Ninh

  • Không gian Di sản thời Đinh – Tiền Lê (Hoa Lư)

  • Vườn ánh sáng Đà Lạt

  • Triển lãm “Bùi Xuân Phái với Hà Nội”

Sự phổ biến của các giải pháp trình chiếu trong không gian văn hóa cho thấy xu hướng số hóa trải nghiệm ngày càng mạnh mẽ tại Việt Nam.

Quy mô và định hướng tương lai của Bảo tàng Vũ trụ Việt Nam

Bảo tàng hiện rộng hơn 3.000 m², nằm tại Khu công nghệ cao Hòa Lạc, gồm:

  • Không gian trưng bày ngoài trời,

  • Hai tầng triển lãm trong nhà,

  • Mô hình vệ tinh, tên lửa, hành tinh,

  • K hu mô phỏng không gian và rạp chiếu vòm.

Dự kiến bảo tàng sẽ mở cửa lại vào tháng 1 năm sau, mỗi ngày giới hạn 400–500 lượt khách và yêu cầu đặt vé trước.

VNSC cũng đang nghiên cứu xây dựng bảo tàng vũ trụ thứ hai tại TP.HCM, với quy mô lớn hơn và nhiều không gian trải nghiệm số.

Ứng dụng công nghệ trình chiếu – từ chiếu vòm, mô phỏng thời gian thực đến tương tác đa phương tiện – đang tạo nên bước ngoặt trong cách các bảo tàng Việt Nam kể câu chuyện khoa học. Bảo tàng Vũ trụ Việt Nam là minh chứng rõ nét cho việc khi công nghệ kết hợp với giáo dục, trải nghiệm khoa học trở nên sống động, trực quan và gần gũi hơn bao giờ hết.

Nguồn: Trọng Đạt – Vnexpress